وبومتریک

رتبه بندی یا رنکینگ وب سایت دانشگاه ها و موسسات علمی دنیا

وبومتریک; ابزاری برای رتبه بندی وب سایت های دانشگاهی

وبومتریک چیست؟


Webometrics: رتبه بندی وب سایتهای دانشگاهها و موسسات آموزشی دنیا توسط آزمایشگاه سایبرمتریک (CINDOC) واحدی از انجمن ملی تحقیقات اسپانیا (CSIC)
  • این رتبه‌بندی بیش از 24.000 دانشگاه دنیا را بر اساس اطلاعات مبتنی بر وب آنها تحلیل کرده‌است
  • وبومتریکس اولین بار در سال ۲۰۰۴ انجام شد و بر اساس شاخصی مرکب از چندین پارامتر تهیه شد.
  • شاخص‌های وبومتریکس به این دلیل بوجود آمده‌اند که میزان توجه موسسات را به نشر اینترنتی نشان دهد.
  • این رتبه‌بندی هر ساله در دی و تیرماه (January & July) بروز می‌شود.


اهداف وبومتریک


  • نشان دادن میزان توجه موسسات و دانشگاهها به نشر اینترنتی
  • حمایت از طرح های دسترسی آزاد (Open Access initiatives) به منظور افزایش انتقال علم و دانش
  • حضور دانشگاه در فضای مجازی، آیینه ای از دانشگاه در فضای واقعی


معیارهای رتبه بندی Webometrics


در حال حاضر چهار فاکتور اصلی به عنوان شاخص های ارزیابی وبومتریک وجود دارد:

# شاخص ضریب تاثیر در ویرایش ژانویه 2015 توضیحات
1 Visibility(50%) IMPACT 50% تعداد لینکهای ورودی یا برگشتی(backlink) شناسایی شده توسط موتور های جستجوگر Majestic SEO و ahrefs
2 Activity (50%) PRESENCE(1/3) 16.66% تعداد صفحات ایندکس شده از وب سایت، توسط موتور جستجوگر Google
3 OPENNESS(1/3) 16.66% تعداد مقالات (pdf, doc, docx, ppt) شناسایی شده توسط Google Scholar در بین سالهای 2010 تا 2014
4 EXCELLENCE(1/3) 16.66% تعداد مقالات در 10% مهمترین ارجاعات مقالات علمی در بین سالهای 2008 تا 2012 بر اساس وب سایت Scimago


نقاط ضعف وبومتریک

  • اعداد بدست آمده از منابع به دلیل تقریبی بودن متغیر و غیرقابل استناد هستند.
  • ناقص و ناکافی بودن فاکتورها
  • ناشناخته بودن موسسه متولی
  • متغیر بودن فرمول، منابع و وزن فاکتورها
  • وجود دانشگاههای غیرمعتبر و حتی جعلی در لیست نهایی
  • نحوه محاسبه دو فاکتور Openness و Excellence


تغییرات در نسخه ژانویه 2015

  • خارج کردن سایتهایی که همیشه در دسترس نیستند. (بررسی از طریق Ping request)
  • تغییر سیاستگذاری در خصوص دانشگاههای با بیش از یک دامنه اینترنتی
  • تغییر در پارامترها بصورت ذیل:
    • حذف تعداد Rich Files از فاکتور Presence
    • حذف Backlink های 10 دامنه اول در فاکتور Visibility
    • به روز کردن دوره زمانی (2010-2014) در فاکتور Openness
    • به روز کردن دوره زمانی (2008-2012) در فاکتور Excellence
  • انتشار لیست کشورها به ترتیب تعداد دانشگاههای با رتبه های برتر (ایران در رتبه 38)
  • رتبه بندی دانشمندان و محققین (Scientists )


پروژه جدید وبومتریکس!


  • پروژه جدیدی که وبومتریکس از ابتدای سال 2015 آغاز کرده است رتبه بندی دانشمندان و محققین برتر دنیا و در هر کشور است.
  • دو پارامتر این رتبه بندی اعداد H-INDEX و CITATION است که هر دو از Google Scholar بدست آمده اند.
  • در حال حاضر 556 دانشمند برتر دنیا (H-INDEX بالاتر از 100) به همراه دانشمندان برتر حدود 30 کشور دنیا ارایه شده است.
  • این پروژه به مرور در حال تکمیل است.


وضعیت دانشگاه تهران در وبومتریکس


طراحی وب سایت دانشگاه تهران توسط شرکت معماران عصر ارتباط انجام شده است.دانشگاه تهران در سالهای گذشته همواره رتبه نخست را در میان دانشگاههای کشور در رتبه بندی وبومتریک داشته است. با توجه به اینکه طراحی سایت دانشگاه تهران یکی از پروژه های شرکت معماران عصر ارتباط است و رتبه آن در چند سال اخیر همواره صعودی بوده است، نمودار ذیل برای مقایسه رتبه این دانشگاه در سالهای اخیر در ذیل نمایش داده شده است. همانطور که مشاهده می شود رتبه جهانی این دانشگاه هم اکنون 363 است.



راهکارهای بهبود رتبه دانشگاه در وبومتریک


بطور کلی راهکارهای اساسی برای بهبود رتبه وب سایتهای دانشگاه براساس وبومتریکس را می توان بدین شرح برشمرد:
  • یکسان نمودن نام دامنه (Domain) سایت اصلی دانشگاه و همه وب سایتهای زیر مجموعه و متعلق به دانشگاه. استفاده از دامنه های متعدد باعث توزیع امتیاز بین چند دامنه شده و در نهایت بالاترین امتیاز برای دانشگاه در نظر گرفته خواهد شد که این امر بسیار نامطلوب خواهد بود. به عنوان مثال دانشگاه صنعتی شریف سالهاست که با این مشکل دست به گریبان است. دانشگاهها می توانند برای سایتهای زیر مجموعه خود از زیر دامنه (Subdomain) استفاده کنند و در این صورت امتیاز همه subdomain ها با هم جمع خواهد شد. این روش در میان دانشگاهه ای برتر دنیا بسیار متداول است.
  • رعایت استانداردهای SEO یا بهینه سازی برای موتورهای جستجو در پیاده سازی فنی و محتوایی سایتهای دانشگاهی نیز موضوع بسیار مهمی است که بر روی هر 4 فاکتور رتبه بندی موثر خواهد بود. چگونگی رعایت این استانداردها و راهکارها در این خصوص نیازمند سلسله مقالات جداگانه است.
  • افزایش انتشار محتوای موجود در وب سایتها و ارائه محتوای به روز نیز از جمله فاکتورهای بسیار مهم است.
  • وجود نسخه انگلیسی از وب سایت با حداقل اطلاعات کلی از معرفی دانشگاه نیز از جمله مواردی است که تاثیر مطلوبی خواهد داشت.


پیشنهاد ما؛ استقاده از سیستم مدیریت محتوای دانشگاهی (UCMS)


شرکت معماران عصر ارتباط با بهره گیری از مطالعات و تجربیات خود در زمینه وب سایت ها و پرتال های دانشگاهی ، نرم افزاری را به منظور ایجاد و مدیریت وب سایت در دانشگاه ها طراحی و پیاده سازی نموده که استفاده آن تاثیر بسیاری در وضعیت وب سایت دانشگاه ها در رتبه بندی های مختلف و خصوصا وبومتریک (Webometrics) خواهد داشت.
ده ها دانشگاه در کشور از این سامانه استفاده کرده و نتیجه آنرا مشاهده کرده اند!
برای اطلاعات بیشتر صفحه سیستم مدیریت محتوای دانشگاهی (UCMS) را مشاهده کنید.

نمونه های اجرا شده UCMS